DE FLITSEN

Het tweede opzicht: doordat alles handelt in overeenstemming met de principes waarmee de orde in het universum wordt bewerkstelligd, evenals met de wetten waarmee de ordening in het bestaan wordt in stand gehouden, wordt het bestaan van Alīm-i Qadīr bevestigd. Bijvoorbeeld, een levenloos schepsel zoals een atoom of een klein dier zoals een bij heeft geen weet van de essentiële en subtiele handelingen en vereisten betreffende orde en balans in het universum. Hoe zou een levenloos atoom of een klein dier zoals een bij ooit in staat zijn de essentiële en subtiele handelingen en vereisten van het universum -die in de hand liggen van Zāt-i zul-Djelāl Die de lagen van de hemelen als bladzijden van een schrift openslaat, sluit en opslaat- te bevatten? Indien je vanwege je dwaasheid veronderstelt dat een atoom in staat is om deze handelingen en vereisten te bevatten en ermee in overeenstemming te handelen, dan pas kan je trachten de getuigenis van dat atoom in het bestaan van Allah te weerleggen.

Inderdaad, Fātir-i Hakīm vat de principes van het universum samen in de meest prachtige vorm in alles en toont deze als gevolg van de individuele voldoening en behoeften van de schepselen. Met andere woorden, wanneer alle schepselen in het universum streven naar hun specifieke voldoening en het voorzien in hun behoeften, handelen ze volgens de wetten van Allah met betrekking tot de ordening van het universum, zonder zich bewust te zijn dat ze er een bijdrage aan leveren.

Bijvoorbeeld, zodra een mug ter wereld komt, verlaat hij zijn nest, valt zonder aarzeling het gezicht van de mens aan, slaat zijn staf, laat zijn levenswater vloeien en begint het te drinken. Hij vertoont de behendigheid van een geoefende krijger bij het ontwijken van de slagen die op hem gericht zijn. Wie heeft in feite dit kleine, onervaren en pasgeboren schepsel deze krijgskunsten en deze kennis over steken en bloedafnamen aangeleerd? Waar heeft hij deze kennis opgedaan? Als ik in plaats van die mug was geweest, zou ik moeten toegeven dat ik deze aanvalstactieken, ontwijkingsvaardigheden en kennis omtrent steken en bloedafname pas na vele uitgebreide lessen en heel veel ervaringen had kunnen leren.

Neem ook de dieren die als gevolg van ingeving hun taken uitvoeren, zoals bijen, spinnen en nachtegalen die op wonderbaarlijke wijze hun nesten bouwen in beschouwing; en je kunt op die manier zelfs planten in beschouwing nemen. Je zal zien dat Djewwād-i mutlaq aan elk levend schepsel een programma heeft overhandigd, geschreven met de inkt van voldoening en behoeften, waarin de processen van ewāmir-i tekwīniyya en de lijst van taken en diensten voor dat specifieke levende wezen zijn vastgelegd.

Overweeg hoe Hakim-i zul-Djelāl vanuit de principes aangaande de orde van het universum het deel dat de taak van een bij betreft, heeft vastgesteld en als een programma heeft bewaard in het kluisje binnenin zijn kopje. De sleutel tot dat kluisje is de specifieke voldoening bedoeld voor een ijverige bij. Hiermee ontgrendelt hij het kluisje, leest zijn programma, begrijpt zijn opdracht en handelt ernaar. Hij toont de betekenis van het vers

وَ اَوْحٰى رَبُّكَ اِلَى النَّحْلِ

Indien je deze achtste notitie volledig hebt begrepen, kun je een geheim en waarheid achter elk van de volgende verzen begrijpen:

وَسِعَتْ رَحْمَتُهُ كُلَّ شَىْءٍ

وَ اِنْ مِنْ شَىْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهٖ

اِنَّمَٓا اَمْرُهُٓ اِذَٓا اَرَادَ شَيْئًا اَنْ يَقُولَ لَهُ كنْ فَيَكُون

فَسُبْحَانَ الَّذٖى بِيَدِهٖ مَلَكُوتُ كُلِّ شَىْءٍ وَاِلَيْهِ تُرْجَعُونَ

131 van 313